Ayiti : Anbasadè Espay la mande yon prezidan eli an 2027 ki respekte prensip diyite ak entegrite
Deklarasyon anbasadè Espay la, Marco Antonio Peñín Toledano, fè lendi 12 oktòb 2026 la, nan okazyon selebrasyon fèt nasyonal peyi li nan otèl El Rancho, relanse deba sou kalite lidèchip Ayiti bezwen pou soti nan kriz la. Diplomat la eksprime espwa pou peyi a gen yon nouvo prezidan eli demokratikman an 2027, yon pèsonalite ki onorab epi ki kapab kenbe bon relasyon ak patnè entènasyonal yo. Pozisyon sa a parèt nan yon moman kote desizyon ki konsène règ elektoral yo ap soulve anpil kesyon.
Mesaj diplomat espanyòl la rive nan yon moman kote chanjman ki fèt nan dispozisyon elektoral yo ap bay anpil reyaksyon. Dapre enfòmasyon ki pibliye sou dosye a, kandida yo pa oblije prezante menm prèv anvan an ki montre yo pa anba sanksyon yon peyi etranje, men moun ki anba sanksyon Konsèy Sekirite Nasyonzini an rete entèdi pou patisipe nan eleksyon yo. Chanjman sa a soulve enkyetid sou fason otorite yo ap garanti entegrite kandida yo ak konfyans popilasyon an nan pwosesis elektoral la. Nan kontèks sa a, pawòl anbasadè Espay la kapab parèt tankou yon mesaj sou kalite prezidan patnè entènasyonal yo ta renmen wè nan tèt peyi a. Sepandan, san lòt deklarasyon ofisyèl ki konfime sa, li ta twò bonè pou prezante pozisyon diplomat la kòm yon atak dirèk kont Premye minis enterimè Alix Didier Fils-Aimé.
An menm tan, atansyon ap ogmante sou relasyon ant gouvènman ayisyen an ak peyi ki kontinye soutni Ayiti sou plan diplomatik, ekonomik ak sekirite. Lè kesyon sou sanksyon entènasyonal yo vin mele ak kalifikasyon kandida yo, sa mete otorite yo devan nesesite pou esplike chwa yo ak prensip ki gide desizyon yo. Pou patnè entènasyonal yo, respè pou règ demokratik yo, transparans nan jesyon piblik ak responsabilite moun k ap chèche dirije peyi a se eleman ki kapab enfliyanse konfyans yo. Men, se enstitisyon ayisyen yo ansanm ak sitwayen yo ki dwe jwe wòl santral nan pwosesis pou chwazi pwochen dirijan peyi a. Sa mande pou règ elektoral yo klè, aplike san patipri epi bay tout moun garanti sou kredibilite rezilta yo.
Kesyon an depase senp deklarasyon yon diplomat : li konsène konfyans nan avni demokratik peyi a. Pandan ane 2027 la ap pwoche, gouvènman an ap gen pou l montre kijan li pral òganize yon pwosesis elektoral ki kapab jwenn konfyans popilasyon an san li pa agrave dezakò ak patnè entènasyonal yo. Èske dyalòg ant Pòtoprens ak kapital etranje yo ap pèmèt de pati yo jwenn yon tèren antant, oswa èske diferans sou règ elektoral yo ap vin pi pwofon ? Repons lan pral depann anpil de desizyon otorite yo, transparans pwosesis la ak kapasite enstitisyon yo pou mete enterè peyi a anvan enterè pèsonèl oswa politik.
pascalfleuristil2018@gmail.com
